Na poziomie Mahamudry podstawy linia Kagju kładzie nacisk na dwa podejścia: medytację urzeczywistnioną poprzez pogląd oraz pogląd urzeczywistniony poprzez medytację.

W pierwszym podejściu odnajdujemy ścieżkę medytacji poprzez właściwy pogląd – to znaczy przez nasze intelektualne zrozumienie i proces intelektualny. Zgodnie z drugim podejściem szukamy właściwego poglądu, a jego konsekwencje znajdujemy, podążając ścieżką medytacji. Żadne z tych dwóch podejść nie jest samowystarczalne, dlatego tradycja Kagju podkreśla ich wzajemny związek.

Być może uznamy, że na ścieżce Mahamudry nie potrzeba dociekań intelektualnych. I że skoro medytujemy i podążamy za naukami Mahamudry ścieżką prostoty, to nie potrzeba nam intelektualnego zrozumienia ani analizy. Jeśli jednak zajrzymy do pouczeń wielkich mistrzów, odkryjemy, że podkreślają oni zarówno intelektualne zrozumienie ścieżki, jak i medytacyjne urzeczywistnienie.

Do zrozumienia Mahamudry podstawy dochodzimy poprzez proces intelektualnych studiów i analizy. Potem doświadczamy Mahamudry podstawy na ścieżce medytacji analitycznej lub intelektualnej kontemplacji. W końcu osiągamy etap pełnego urzeczywistnienia Mahamudry, które wyrasta z prostej medytacji spoczynku na ścieżce Mahamudry.

Oto Mahamudra podstawy. Kłopot w tym, że nie uświadamiamy sobie zazwyczaj natury tej podstawy. Nawet jeśli rozpoznajemy ją intelektem, nie przyswajamy jej doświadczalnie. Właśnie dlatego musimy podążać ścieżką prowadzącą do pełnego rozwoju i przejawienia się mądrości, odwagi i tkwiących w nas fundamentalnych właściwości – trzech kai. Stąd przechodzimy z poziomu podstawy na poziom ścieżki.

Powyższe nauki pochodzą z książki Dzogczena Ponlopa Rinpocze „Nagłe przebudzenie”, udostępnionej w całości do bezpłatnego pobrania, jako e-book na stronie http://dharmaebooks.org